Sosyal Pediatri Derneği Aşı Platformu
Çocukluk Çağı Aşı Uygulama Önerileri
rehber.sosyalpediatri.org.tr/primer-immun-yetmezlik.html
Sürüm 2.28.0 · 23 Ekim 2026
Sosyal Pediatri Derneği Aşı Platformu
Çocukluk Çağı Aşı Uygulama Önerileri
rehber.sosyalpediatri.org.tr/primer-immun-yetmezlik.html
Sürüm 2.28.0 · 23 Ekim 2026
Kaynak: Sosyal Pediatri Derneği Primer İmmün Yetmezliği Olan Çocuklar İçin Aşılama Önerileri, 30 Ağustos 2026 · 3 bölüm · 3 tablo
Hazırlayanlar
Emel GÜR, Meltem DİNLEYİCİ, Gonca KESKİNDEMİRCİ, Filiz ORHON, Feyza KOÇ, Meda KONDOLOT, Ahmet ERGİN
(Bu tablo Derneğimizin Bağışıklama Çalışma Grubu üyeleri tarafından Delphi Çalışması verilerine dayanılarak hazırlanmıştır)
Bu sayfa, Sosyal Pediatri Derneği Bağışıklama Çalışma Grubu'nun belgesinden (30 Ağustos 2026) aktarılmıştır; resmî metin PDF'tir.
Bölüm hızlı erişim
| Tür | Bağışıklık Yetersizliği Örneği | Kontrendike Olan Aşılar | Öneriler |
|---|---|---|---|
| B Lenfosit İşlev Bozuklukları | Şiddetli Antikor Eksiklikleri: • X’e bağlı Agammaglobulinemi • Yaygın Değişken Bağışıklık Yetmezliği | • OPA ve BCG aşıları uygulanmamalıdır. • Rotavirüs aşısı ile ilgili yeterli bilgi yoktur. | • Tüm inaktif aşılar önerilmelidir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • Yalnızca hümoral bağışıklık yanıtı oluşturan (polisakkarit) aşıların etkinliği şüphelidir. • İVİG tedavisi verilmesi kızamık ve suçiçeği aşılarının bağışıklık yanıtını bozmaktadır (Bakınız Tablo 1). • İnfluenza sezonunda (Ekim-Mart) yıllık mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilir. |
Hafif Antikor Eksiklikleri: • Selektif IgA Eksikliği • IgG Subgrup Eksiklikleri | • OPA ve BCG aşıları uygulanmamalıdır. | • Diğer canlı virüs aşıları ve tüm inaktif aşılar güvenli ve etkilidir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • İnfluenza sezonunda (Ekim-Mart) yıllık mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilir. | |
| T Lenfosit İşlev Bozuklukları | Tam Yetersizlikler: • Ağır Kombine İmmün Yetmezlik • Komplet DiGeorge sendromu | • Hiçbir canlı aşı uygulanmamalıdır. | • Tüm inaktif aşılar etkinlikleri kesin olmamakla birlikte önerilmelidir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • İnfluenza sezonunda (Ekim-Mart) yıllık mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilir. |
Kısmi Yetersizlikler: • Wiskott-Aldrich • Ataksi Telenjiektazi • Parsiyel DiGeorge • Hiper IgM Sendromu | • OPA ve BCG aşıları uygulanmamalıdır. • KKK ve suçiçeği belli koşullarda uygulanabilir. • Rotavirüs aşısı için olgu bazında değerlendirme önerilir. | • Tüm inaktif aşılar etkin ve güvenlidir. • T lenfosit sayımı: CD3+T lenfosit sayısı ≥ 500/mm3, CD8+T lenfosit sayısı ≥ 200/mm3 ve normal mitojen T hücre yanıtı varsa, KKK ve suçiçeği aşıları yapılabilir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • İnfluenza sezonunda (Ekim-Mart) yıllık mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilir. • MenACWY ve MenB aşıları bebeklik dönemi itibariyle önerilmelidir. | |
• Interferon-Alfa Eksikliği • Interferon-Gama Eksikliği • IL-12 Eksikliği • STAT 1 Eksikliği | • BCG aşısı uygulanmamalıdır. • Ciddi lenfopeni var ise canlı virüs aşıları uygulanmaz. 1 yaş altı 3000/mm3, 1 yaş üstü 1500/mm3 genellikle sınır olarak kabul edilir. | • Tüm inaktif aşılar etkin ve güvenlidir. • KKK ve suçiçeği aşılarının uygulanmasına, olgu bazında yaşa uygun lenfosit sayısı değerlendirilerek ve immünolog görüşü istenerek karar verilmelidir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • İnfluenza sezonunda (Ekim-Mart) yıllık mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilir. | |
| Kompleman Eksiklikleri | • Persistan Kompleman Komponent Eksikliği • Properdin Eksikliği • Mannan Bağlayıcı Lektin Eksikliği • Faktör B Eksikliği • Ekulizumab/Ravulizumab kullanımına bağlı oluşan sekonder eksiklikler | • Kontrendike olan aşı yoktur. | • Tüm canlı ve inaktif aşılar etkin ve güvenlidir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • MenACWY ve MenB aşıları bebeklik dönemin itibaren mutlaka önerilmelidir. ° MenACWY aşısı primer dozların tamamlanmasını takiben; 7 yaşa kadar 3 yıl arayla,7 yaş ve sonrası 5 yıl arayla rapel doz uygulaması önerilmelidir. ° MenB aşısı Persistan Kompleman Komponent Eksikliği durumunda primer dozların tamamlanmasını takiben; ilk rapel doz 1 yıl sonra ve devamında her 2-3 yılda bir rapel doz uygulaması önerilmelidir. ° Ekulizumab alan hastalarda meningokok enfeksiyonu riski çok yüksek olduğu için aşıya ek olarak antimikrobiyal profilaksi uygulanmalıdır. • İnfluenza sezonunda (Ekim-Mart) yıllık mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilir. |
| Fagosit Fonksiyon Bozuklukları | • Kronik Granülomatöz Hastalık | • BCG aşısı uygulanmamalıdır. | • Tüm inaktif ve canlı virüs aşıları etkin ve güvenlidir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • Yıllık (Ekim-Mart) mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilmelidir. |
| • Tanımlanmamış veya T Hücre ya da Doğal Öldürücü (Natural Killer) Hücre Disfonksiyonunda Eksikliklere Eşlik Eden Durumlar(Lökosit Adhezyon Defekti,Myeloperoksidaz Eksikliği, Chediak-Higashi gibi) | • Hiçbir canlı aşı uygulanmamalıdır. | • Tüm inaktif aşılar etkin ve güvenlidir. • KPA13, KPA20 ve PPA23 ile aşılama önerileri Tablo 2’de sunulmaktadır (özellikle "π" dipnotunu okuyunuz!). • MenACWY ve MenB aşıları bebeklik dönemi itibariyle mutlaka uygulanmalıdır. • MenACWY aşısı primer dozların tamamlanmasını takiben; 7 yaşa kadar 3 yıl arayla, 7 yaş ve sonrası 5 yıl arayla rapel doz uygulaması önerilmelidir. • İnfluenza sezonunda (Ekim-Mart) yıllık mevsimsel inaktif influenza aşısı önerilir. |
Tablo 1: Kan ve kan ürünü alan çocuklar için KKK ve suçiçeği aşısı uygulama öncesi beklenmesi gereken süreler
| Verilen kan ürünü | Kan ürününün dozu | Bekleme süresi |
|---|---|---|
| Monoklonal respiratuar sinsityal virüs antikoru | Dozdan bağımsız | Süre yok |
| Tetanoz immunglobulin | 250 ünite (10 mg/kg) | 3 ay |
| Hepatit B immunglobulin | 0.06 mL/kg (10 mg/kg) | 3 ay |
| Kuduz immunglobulin | 20 IU/kg (22 mg/kg) | 4 ay |
| Kan transfüzyonu | ||
| - Yıkanmış eritrosit süspansiyonu | 10 mL/kg | Süre yok |
| - Adenin salin içindeki eritrosit süspansiyonu | 10 mL/kg | 3 ay |
| - Eritrosit süspansiyonu | 10 mL/kg | 6 ay |
| - Tam kan | 10 mL/kg | 6 ay |
| - Plazma/trombosit süspansiyonu | 10 mL/kg | 7 ay |
| İntravenöz immunglobulin (IVIG) | 300-400 mg/kg | 8 ay |
| 500 mg/kg-1g/kg | 9 ay | |
| 1g/kg | 10ay | |
| 2g/kg | 11ay | |
Tablo 2: Özel Durumlardaα KPA13, KPA20 ve PPA23 Aşılama Tablosu
| Yaş | Önceki KPA13/KPA20/PPA23 aşılanma durumu | Aşı uygulama şeması |
|---|---|---|
| 2-6 ay§γ | Aşısız | 8 hafta ara ile 3 doz KPA13/KPA20; 12.-15. ayda rapel doz KPA13/KPA20 |
| 1 doz KPA13/KPA20 ile aşılı | Son dozdan 8 hafta sonra 2 doz KPA13/KPA20 (8 hafta ara ile); 12.-15. ayda rapel doz KPA13/KPA20 | |
| 2 doz KPA13/KPA20 ile aşılı | Son dozdan 8 hafta sonra 1 doz KPA13/KPA20; 12.-15. ayda rapel doz KPA13/KPA20 | |
| 7-11 ay§γ | Aşısız | 8 hafta ara ile 2 doz KPA13/KPA20; ≥8 hafta sonra (12.-15. ayda) rapel doz KPA13/KPA20 |
| <7 ay 1-2 doz veya ≥7 ay 1 doz KPA13/KPA20 ile aşılı | Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA13/KPA20; ≥8 hafta sonra (12.-15. ayda) rapel doz KPA13/KPA20 | |
| <7 ay 3 doz veya ≥7 ay 2 doz KPA13/KPA20 ile aşılı | Son dozdan ≥8 hafta sonra (12.-15. ayda) rapel doz KPA13/KPA20 | |
| 12-23 ayγ | Aşısız | ≥8 hafta ara ile 2 doz KPA13/KPA20 |
| <12 ay 1 doz KPA13/KPA20 ile aşılı | Son dozdan ≥8 hafta sonra 2 doz (≥8 hafta ara ile) KPA13/KPA20 | |
| <12 ay 2-3 doz veya ≥12 ay 1 doz KPA13/KPA20 ile aşılı | Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA13/KPA20 | |
| 24-71 ay | <24 ay aşısız/eksik aşılı olup <3 doz KPA13 ile aşılı | Seçenek (1). Son dozdan ≥8 hafta sonra 2 doz KPA20 (≥8 hafta ara ile) Seçenek (2). Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA13; ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (3). Son dozdan ≥8 hafta sonra 2 doz KPA13 (≥8 hafta ara ile); ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (4). Son dozdan ≥8 hafta sonra 2 doz KPA13 (≥8 hafta ara ile); ≥8 hafta sonra 1 doz PPA23π |
| <24 ay aşısız/eksik aşılı olup <3 doz KPA20 ile aşılı | Son dozdan ≥8 hafta sonra 2 doz KPA20 (≥8 hafta ara ile) | |
| <24 ay eksik aşılı olup 3 doz KPA13 ile aşılı | Seçenek (1). Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (2). Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA13; ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (3). Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA13; ≥8 hafta sonra 1 doz PPA23π | |
| <24 ay eksik aşılı olup 3 doz KPA20 ile aşılı | Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 | |
| KPA13 ile yaşına göre tam aşılı¶ | Seçenek (1). Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (2). Son dozdan ≥8 hafta sonra 1 doz PPA23π | |
| KPA20 ile yaşına göre tam aşılı¶ | Aşı gereksiz | |
| 72 ay-18 yaş | KPA13, KPA20 ve PPA23 uygulanmamış | Seçenek (1). 1 doz KPA20 Seçenek (2). 1 doz KPA13; ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (3). 1 doz KPA13; ≥8 hafta sonra 1 doz PPA23π |
| KPA13 ile tam aşılı¶, KPA20 ve PPA23 uygulanmamış | Seçenek (1). Son KPA13 dozundan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (2). Son KPA13’den ≥8 hafta sonra 1 doz PPA23π | |
| KPA13 ve en az 1 doz KPA20 ile tam aşılı, PPA23 uygulanmamış | Aşı gereksiz | |
| KPA20 ile tam aşılı¶, KPA13 ve PPA23 uygulanmamış | Aşı gereksiz | |
| PPA23 uygulanmış, KPA13 ve KPA20 uygulanmamış | Seçenek (1). PPA23 dozundan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA20 Seçenek (2). PPA23π dozundan ≥8 hafta sonra 1 doz KPA13 |
α Özel durumlar; kronik kalp hastalığı, kronik akciğer hastalığı (orta persistan ve ağır persistan astım hastaları dâhil), kronik karaciğer hastalığı, diabetes mellitus, BOS kaçağı, kohlear implant, orak hücreli anemi ve diğer hemoglobinopatiler, fonksiyonel ya da anatomik aspleni, HIV enfeksiyonu, idame diyaliz tedavisi, kronik renal yetmezlik, nefrotik sendrom, immunsupresif ilaç tedavisi ve radyoterapi uygulanan hastalıklar, kanserler, lenfoma, lösemi, Hodgkin, solid organ transplantasyonu, konjenital ya da edinsel immun yetmezlikler.
§ <12 ay KPA primer dozları arası en az 4 hafta; primer ve rapel dozlar arası en az 8 hafta süre olmalıdır.
γ <24 aylık KPA13 ile aşıları tamamlanan bebeklere son dozdan en az 8 hafta sonra (iki yaşın tamamlanması beklenmeden) KPA20 uygulanmalıdır. İlk iki yaşta KPA20 uygulanmamış olan bebeklere; 24 aylıkken ve son KPA13 dozundan 8 hafta sonra mutlaka KPA20 veya PPA23 uygulanmalıdır. Öncesinde en az bir doz KPA20 uygulanan bebeklerde 24 aylıkta KPA20 ya da PPA23 aşı dozuna gerek yoktur.
π Yüksek riskli özel durumlarda; 1. doz PPA23 aşısından 5 yıl sonra 2. doz PPA23 veya KPA20 aşısı uygulanır. Öncesinde 1 doz KPA20 uygulanmışsa; PPA23 ve 5 yıl sonraki tekrarına gerek yoktur. (Yüksek riskli özel durumlar: Fonksiyonel ya da anatomik aspleni, orak hücreli anemi ve diğer hemoglobinopatiler, HIV enfeksiyonu, BOS kaçağı, idame diyaliz uygulanan kronik renal yetmezlik, nefrotik sendrom, immunsupresif ilaç tedavisi ve radyoterapi uygulanan hastalıklar, kanserler, lenfoma, lösemi, Hodgkin, solid organ transplantasyonu, konjenital ya da edinsel immun yetmezlikler).
¶ KPA ile tam aşılı: 4 doz KPA ile rutin aşılama (2.,4.,6. ve 12. ay) veya 24-71 ay arasında iki ay ara ile 2 doz ya da 72ay-18 yaş arasında 1 doz uygulanmış olma durumu.